جستجو
    جستجوی پيشرفته  
صفحه اصلی
 
  
 
 
کتاب صوتی آه بر اساس ترجمه نفس المهموم
 
 
 
 
 
کینه توزی اشعت بن قیس با امیرالمومنین علیه‌السلام
644
 
 
Tahoor_invitation

أشعث بن قیس یکی از دشمنان أمیرالمؤمنین علیه السلام بود؛ مردی است شرور و شر آفرین، یکی از سرداران کوفه است. پهلوان و رئیس لشکر و دارای قوم و عشیره و از قبیله بنی کندة و قدرتمند است.

خواهر أبوبکر «ام فروه » را که نابینا بود به ازدواج خود در آورده و به مناسبت دامادی با أبوبکر و شخصیت اعتباری، سوء استفاده ها میکند.

این مرد به اندازه ای اهل فتنه و شر است که أبوبکر بر عدم کشتن او تأسف میخورد و از گردن نزدن او در وقتی که او را به عنوان اسیر در نزد وی آوردند نادم و پشیمان بود.

در «مروج الذهب » است که یکی از آن سه چیزی که أبوبکر در هنگام مرگ بر آنها اسف میخورد که آنها را ترک کرده و باید بجا می آورد، همین موضوع بود:

«و اما آن سه چیزی که من ترک نمودم و دوست دارم که بجا می آوردم: یکی این بود که در روزی که أشعث بن قیس را نزد من به عنوان اسیر آوردند، گردن او را میزدم؛ چون من چنین ادراک کردم که او مردی است که از اعانت و کمک در هیچ غائله و فتنه و شری فروگذار نیست .»

این مرد علنا با أمیرالمؤمنین علیه السلام بنای مخالفت را داشت، حضرت به ناچاری بر اساس نفوذ و قدرتی که در کوفه داشت در جنگ صفین او را رئیس بنی کنده نموده و با دوازده هزار نفر لشکر کندی، از جمله رؤسای لشکر صفین قرار دادند. و در بدو امر پیشرفت هائی کرد و با مالک أشتر آبی را که معاویه بسته بود پس گرفتند.

ولی همینکه لشکر آن حضرت مشرف بر فتح و ظفر بود و معاویه خدعه نموده و قرآن ها را بر سر نیزه کرد و در میان لشکر آن حضرت تفرقه انداخت، از جمله افرادی که نزد أمیرالمؤمنین آمد و گفت باید دست از جنگ برداری أشعث بن قیس بود.

او با بیست هزار نفر از لشکریان با شمشیرهای کشیده آمده و گفت: یا علی! همین الا´ن دست از جنگ بر میداری، یا با این شمشیرها تو را قطعه قطعه می کنیم.

حضرت فرمود: یک ساعت به من مهلت دهید، اینک لشکر ما نزدیک خیمة معاویه رسیده و تا پیروزی نهائی یک ساعت بیشتر نمانده است. مالک أشتر با لشکریان خود، خود را به خیمة معاویه رسانیده اند و اینک کار یکسره میشود.

گفتند: أبدا ممکن نیست، فورا او را به نزد خود بخوان و بگو دست از جنگ بردارند و إلا قطعه قطعه ات می کنیم.

بیست هزار نفر با شمشیرهای برنده و از غلاف بیرون کشیده شده أمیرالمؤمنین را احاطه کرده و در پره گرفتند و همان لحظات بود که آن حضرت را از پای درآورند.

حضرت فرستادند نزد مالک که فورا برگردید.

گفتند: یا علی! یک ساعت به ما مهلت ده که ما به خیمة معاویه رسیده ایم.

حضرت پیام کرد: میخواهید شما علی در این یک ساعت زنده بماند یا نه ؟!

اینطور برای حضرت، أشعث مرد فتنه جو و فرصت طلب و دشمن سرسخت بود.

پسرش محمد بن أشعث که مادرش همان ام فروة نابینا و خواهر أبوبکر بود با چهار هزار تن سوار مأمور کربلا و جنگ با حضرت سیدالشهداء علیه السلام شد، و دخترش جعدة حضرت امام حسن مجتبی علیه السلام را با زهر کین مسموم ساخت.

و مثل کلمة خبیثة کشجرة خبیثة اجتثت من فوق الارض ما لها من قرار. (آیه 27 سوره ابراهیم)

«و مثل کلمة خبیثه مانند درخت خبیثی است که از اصل و بنیاد فاسد بوده و با ریشه از بیخ زمین کنده شده و قرار و ثباتی ندارد.»

أمیرالمؤمنین علیه السلام حکومت عجیبی داشت که آن قدرت و عظمت توأم با ملایمت و عدالت خاصی بود، بطوریکه از تمام جنایاتی که نسبت به خود آن حضرت میشد چشم می پوشید و مصالح شخصی خود را صفر، و در برابر مصالح نوع و حقوق مردم نادیده میگرفت و از سوء قصدها و اهانت ها غمض عین میفرمود.

از اینجاست که می بینیم افرادی مانند أحمد أمین مصری و ابن عبد ربه در «عقد الفرید» میگویند: حکومت أمیرالمؤمنین به یک نبوت اشبه بود تا به حکومت. و افرادی را که آن حضرت تربیت کرد مانند حواریون حضرت عیسی بن مریم بودند؛ پس این طرز حکومت نیست. و بر همین اساس صدق و عدالت بود که معاویه در جنگ صفین غالب آمد.

ابن أبی الحدید میگوید: ‎ أشعث بن قیس از منافقین بود و به ظاهر در اصحاب أمیرالمؤمنین علیه السلام بود و رأس منافقین بود، کما آنکه عبدالله بن ابی بن سلول از منافقین در زمان رسول خدا بود و در ظاهر از اصحاب شمرده میشد؛ و هر یک از این دو نفر رأس و منشأ نفاق در زمان خود بوده اند.

و از «شرح نهج البلاغة » ابن أبی الحدید از یحیی برمکی از أعمش روایت میکند که: جریر و أشعث از کوفه خارج شده و به جبانة کوفه رفته بودند که در آن حال سوسماری در جلوی آنها میدوید، و آن دو با هم سرگرم انتقاد و مذمت از أمیرالمؤمنین بودند. همینکه چشمشان به آن سوسمار افتاد گفتند: یا أبا حسل یا أمیرالمؤمنین دستت را بیاور تا با تو به خلافت بیعت کنیم.

چون این مطلب به أمیرالمؤمنین علیه السلام رسید، فرمود: روز قیامت محشور میشوند و امامشان سوسمار است.

و از «خرائج و جرائح » نقل است که أشعث بن قیس اذن خواست که در منزل أمیرالمؤمنین وارد شود، قنبر او را اذن نداد، ولذا بر بینی قنبر کوفت و از بینی او خون آمد.

حضرت از منزل بیرون آمد و گفت: ما لی و لک یا أشعث ؟؟ «ای أشعث من با تو چه کرده ام که چنین میکنی ؟»

ابن أبی الحدید گوید:أبو جعفر محمد بن جریر در تاریخ گفته است:

«مسلمانان پیوسته به أشعث بن قیس لعنت میفرستادند و کافران نیز او را لعن میکردند و اسیران قوم او ـ که به خدعه و مکر او به اسارت در آمدند ـ او را لعنت میکردند. و زنان از ارحام و اقوامش او را عرف النار یعنی شناخته شدة فتنه و آتش نام گذاردند و این نام در نزد آنها برای کسی است که اهل مکر و فریب باشد.»

أشعث در حالیکه أمیرالمؤمنین علیه السلام بر فراز منبر مسجد کوفه مشغول خواندن خطبه بودند و راجع به امر حکمیت سخن می گفتند به آن حضرت اعتراض کرد و گفت: هذه علیک لا لک. «این علیه مدعای شماست نه له شما.»

حضرت نگاه خفیفی به او کرده و گفتند:

«تو چه میدانی که آنچه علیه من است و یا له من است کدام است؟ لعنت خدا بر تو باد و لعنت لعنت کنندگان، ای بافندة پسر بافنده! و ای منافق پسر کافر!

سوگند بخدا که یکبار کفر تو را در اسارت خود درآورد و بار دیگر اسلام ؛ و آنچه در هر دو بار موجب رهائی تو شد نه مال تو بوده و نه حسب و شرف تو.

و آن مردی که شمشیر را بر اقوام و ارحام خودش راهنمائی کند و آنها را در کام مرگ بکشاند سزاوار است که نزدیکانش از او دوری جسته و برای او مرگ و هلاکت آرزو کنند و غیر نزدیکان نیز او را امین نشمارند.»

این عدالت و شجاعت روحی و فتوت و جوانمردی علی است که نسبت به این اهانت ها اغماض میکند و به بزرگواری خود درمیگذرد. و این ولایت حقه و طهارت نفس است که مانند أشعث ها از آن سوء استفاده می کنند و علم به عدم انتقام و قیام علی در برابر جسارتهای آنان، آنها را جری نموده است.

__

 
 
 
 
 
 
 
 
کتاب آشنایی با قرآن 9 صفحه 280 تا 284 و 287 تا 291
 
 
 
 
 
   
 
اعلام > شخصیت ها > معصومین > چهارده معصوم > امام علی(ع) > زندگینامه
 
فرهنگ و علوم انسانی > تاریخ > تاریخ اسلام
 
 
کتاب آشنایی با قرآن 9 صفحه 280 تا 284 و 287 تا 291
   
 
 
 
کاربر گرامی، این بخش اختصاص دارد به نظر شما درباره موضوع مطرح شده، در صورتی که نیاز به سئوال یا بحث و گفتگو در رابطه با موضوع مربوطه را دارید، از طریق سایت کاربران (my.tahoor.com) اقدام نمایید.
 
 
   
 
 
 
طهور قرآن | دایره المعارف طهور | کتابخانه طهور | پادکست طهور | اعلام | کتاب شناسی | سایت ٥ روز | طهور فرانسه
 
کلیه حقوق متعلق است به موسسه فرهنگی جام طهور